آشنايي با سلاحهاي شکاري

<?xml:namespace prefix = o ns = "urn:schemas-microsoft-com:office:office" />

 

 

درمطلب چگونه يک تفنگ ساچمه زنی بخريم گفته بودم که در مطلبی، اطلاعاتی در مورد تفنگهای شکاری ارائه خواهم کرد. بعد از مدتها فرصتی پیش آمد تا به این موضوع بپردازم. شایان ذکر است این مطلب برای افرادی که با این نوع سلاحها آشنایی ندارند تهیه شده و امیدوارم در آینده بتوانم مطالبی که مورد استفاده شکارچیان و تیراندازان نیز قرار بگیرد ارائه کنم و در واقع فضایی برای مبادله اطلاعات فراهم آید.  در ابتدا و قبل از ورود به بحث ذکر چند نکته را لازم میدانم.

  • هشدار: استفاده از سلاحهای گرم یک ملاحظه اساسی نیاز دارد و آن رعایت جوانب ایمنی است. اولین اشتباه در استفاده از سلاحهای آتشین، می تواند آخرین اشتباه باشد. اگر چه بعضی از بررسیها نشان داده است که حوادث رخ داده در عرصه های مرتبط با سلاح همچون شکار و تیراندازی در مقایسه با بسیاری از ورزشها و فعالیتهای بظاهر بیخطر، به لحاظ آماری و بطور نسبی، کمترین فراوانی و کمترین تلفات را داشته است لیکن بطور بالقوه احتمال وقوع خطرات جانی در ارتباط با سلاح  زیاد است. البته شاید دلیل کمی حوادث و تلفات در مورد فعالیتهای مرتبط با سلاح، رعایت و دقت دارندگان سلاح باشد. هیچوقت نباید به سلاح اعتماد کرد. همیشه سلاحهای بظاهر خالی و بی خطر موجب وقوع حوادث تاسف بار بوده است. بنابراین هر وقت سلاحی را به دست می گیرید ابتدا و قبل از هر چیز از خالی بودن آن اطمینان پیدا کنید.
  • در این مطلب به سلاحهای آتشین (Firearms) و به اصطلاح گرم می پردازیم. به عبارت دیگر سلاحهای دیگری نیز برای شکار مورد استفاده قرار می گیرند مثل تیرو کمان یانیزه که مورد بحث ما نیست.
  • در این مطلب فقط به تفنگهای شکاری که در ایران قابل استفاده هستند می پردازیم. تپانچه ها (Handguns) و سلاحهای نظامی مورد نظر نیستند. البته توضیح خواهم داد که برخی از تفنگها هم هستند که با وجود آزادی خرید و فروش، مجوز شکار ندارند.
  • در اینجا به سلاحهای قدیمی یعنی تفنگهای سرپر (Muzzle Loader) اشاره نمی شود و فقط تفنگهای ته پر (Breach Loader) بررسی می شوند. در گذشته که فشنگ بصورت امروزی مرسوم نشده بود، باروت و گلوله از سر لوله داخل لوله ریخته می شد و با سنبه فشرده می شد و در ابتدای لوله هم چاشنی یا سنگ چخماق از طریق سوراخ کوچکی، باروت را منفجر می کرد. به این نوع سلاحها سرپر می گفتند. امروزه در سلاحها از فشنگ استفاده می شود که فشنگ در ابتدای لوله قرار داده شده و در آنجا مهار می شود. با مکانیزمهای مختلفی، چاشنی انتهای فشنگ منفجر شده و باروت را منفجر کرده و گلوله یا ساچمه ها را پرتاب می کند.
  • مسلم آنکه اطلاعات ارائه شده، بعضا از منابع داخلی و عمدتا از منابع خارجی استفاده شده است. البته سعی شده است مطالب به نحوی ارائه شود که با شرایط کشورمان متناسب باشد. همچنین تصاویر مورد استفاده، از طریق اینترنت و از منابع خارجی تهیه شده است.

 

انواع تفنگهای شکاری

اگر از تعریف تفنگ که عموما با آن آشنایی دارند بگذریم، باید گفت که بطور کلی دو نوع تفنگ شکاری وجود دارد: تفنگ گلوله زنی (Rifle) و تفنگ ساچمه زنی (Shotgun). تفنگهای گلوله زنی برای پرتاب یک عدد گلوله(Bullet) سربی که عمدتا دارای روکش برنجی یا مسی هستند به کار می رود و تفنگهای ساچمه زنی برای پرتاب تعدادی ساچمه (Shot) سربی بکار گرفته می شوند. بدین ترتیب سلاحهای گلوله زنی دقیق و در عین حال مخربتر از تفنگهای ساچمه زنی هستند. از طرف دیگر تفنگهای ساچمه زنی نیاز به هدف گیری دقیق ندارند و لذا با این نوع تفنگها می توان اهداف متحرک را بهتر مورد هدف قرار داد، با این حال برد مفید این سلاحها بسیار کمتر از سلاحهای گلوله زنی هستند.

ذکر این نکته ضروری است که بعضی از افراد تفنگهای بادی را تفنگ ساچمه زنی می نامند. در واقع این دو از یکدیگر متمایز هستند. اگرچه تفنگهای بادی هم نوعی ساچمه سربی پرتاب می کنند اما از آنجا که انرژی آنها از هوای فشرده تامین می شود لذا به آنها تفنگ بادی گفته می شود (Air Rifle).

 

در جدول زیر مقایسه ای بین دو نوع تفنگ گلوله زنی و ساچمه زنی از جهات مختلف انجام شده است.

شرح

تفنگ گلوله زني

تفنگ ساچمه زني

تعدادگلوله در هر شلیک

یک گلوله

از يک (تک گلوله) تا صدها ساچمه

محل اصابت

یک نقطه

یک صفحه

تخریب

مخرب تا مسافتهاي نسبتا دور

مخرب در مسافتهاي نزديک تا متوسط (برحسب بزرگي ساچمه ها)

نشانه روی

نشانه روي دقيق

نشانه روي ويژه

وضعیت خان (Rifle) (شیارهای پیچشی در داخل لوله برای هدایت بهتر گلوله)

داراي خان

عمدتا بدون خان. البته انواع جديدي توليد شده است که داراي خان است و براي شليک گلوله های غلاف دار (Sabot) ساخته شده است و بنابراين شايد بهتر است آنها را به عنوان سلاحهاي گلوله زني طبقه بندی کنیم.

حیوانات مورد شکار

پستانداران

پرندگان

قطر داخلی لوله

کالیبر (Caliber)

نمره یا مقیاس (Gauge)

جنس پوکه فشنگ

فلزی (برنج)

پلاستیک و برنج

جنس گلوله

عمدتا سرب با روکش برنجی یا مسی

در مواردی آهن و در عمده موارد سرب که بندرت دارای روکش مسی یا نیکلی است

 

کاليبر و نمره در سلاحهاي گلوله زني و ساچمه زني

قطر داخلی لوله در تفنگهای گلوله زنی و ساچمه زنی دارای تنوع زیادی است.

قطر داخلی لوله در تفنگهای گلوله زنی را کالیبر (Caliber) می گویند که برحسب میلیمتر یا اینچ بیان می شود. تنوع کالیبر در تفنگهای گلوله زنی بسیار زیاد است. البته عدد یک کالیبر صرفا به قطر داخلی لوله تفنگ اشاره نمی کند بلکه فشنگ مورد استفاده در هر کالیبری از نظر ویژگیها و اندازه های پوکه، منحصر به فرد است.

قطر داخلی لوله تفنگهای ساچمه زنی را نمره یا مقیاس (Gauge) می گویند و واحد خاصی ندارد. لوله تفنگهای ساچمه زنی در نمره های مختلف از قبیل 10، 12، 16، 20، 28، و 410 عرضه می شود. این مقیاس دارای تعریف خاصی است. بنابراین تعریف، قطر داخلی لوله تفنگ ساچمه زنی در یک مقیاس معین برابر است با قطر همان تعداد گلوله سربی به نحوی که وزن آن تعداد گلوله سربی معادل یک پوند باشد. مثلا قطر داخلی لوله تفنگ نمره 12 معادل قطر یک عدد گلوله سربی است که وزنی معادل یک دوازدهم پوند داشته باشد (هر پوند معادل ۴۵۳گرم است). این قاعده در مورد تفنگ ساچمه زنی نمره 410 صادق نبوده و قطر داخلی لوله این تفنگ 410 هزارم اینچ است.  بنابراین هر چه نمره یک تفنگ کوچکتر می شود، قطر داخلی لوله آن بزرگتر می شود. یعنی نمره 10 بزرگتر از نمره 12 است. متداولترین نمره در تفنگهای ساچمه زنی نمره 12 است. برعکس تفنگهای گلوله زنی، در تفنگهای ساچمه زنی تنوع زیادی از نظر طول فشنگ مشاهده نمی شود. معمولا پوکه این فشنگها در سه اندازه 70 میلیمتر (دو و سه چهارم اینچ)، 76

/ 21 نظر / 17 بازدید
نمایش نظرات قبلی
عليرضا

ا سلام خدمت دوست علاقه مندم خسته نباشي . خوشحال شدم ديدم بالاخره يكي يه مطلب درست در مورد اسلحه نوشت يكي دو مورد رو مي خواستم اشاره كنم كه البته مطمئنم كه اشتباه لپي بوده والا قصد جسارت ندارم اولي كه البته زياد هم مهم نيست كلمهpump Action كه اشتباها pomp action نوشته شده بود . و در مورد كاليبر بايد به عرض برسانم قطر داخلي لوله بيشتر از عدديست كه كاليبر خوانده ميشود و در واقع با قطر گلوله يكسان است .كاليبر به فاصله خان به خان گفته ميشود يعني كه اگر كاليبر تفنگي مثلا سيصد هزارم اينچ است در واقع قطر داخلي لوله آن بطور معمول سيصد و هشت هزارم اينچ ميباشد و همونطوري كه توضيح دادم برابر با قطر گلوله است .

عليرضا

( دنباله مطلب زير لطفا اول پيام زيري رو بخونيد ) دليلش هم اين است كه وقتي تفنگ مسلح ميشود در واقع گلوله با فشار داخل لوله قرار ميگيرد و وقتي عمل شليك انجام ميگيرد گلوله منبسط شده و به ديواره لوله ميچسبد . در اين مرحله خانهاي داخل لوله روي گلوله شيارهايي ايجاد ميكنند كه يكي از اصلي ترين ماموريتهاي آنها جلوگيري از خروج گاز باروت از فاصله بين گلوله و لوله ( كه در اين زمان به شدت گاز بندي شده ) ميباشد وچون باروت فشنگهاي گلوله زني از نوع كند سوز است و گلوله هم مجبور است بصورت مارپيچ حركت كند باروت فرصت كافي براي سوختن كامل پيدا ميكند وشتاب گلوله را به شدت افزايش ميدهد . دليل اينكه شما نميتوانيد گلوله را از سر لوله وارد كنيد نيز همين امر است .چون قطر گلوله از فاصله خان به خان ( كاليبر ) بيشتر ميباشد . با آرزوي موفقيت براي دوست عزيزم عليرضا

عليرضا

با سلام مجدد لازم به ذكر است 1 در كاليبر هاي ساچمه زني مگنوم به غير از وزن زياد تر ساچمه از باروت بيشتر نيز استفاده ميشود و نوع باروت آن نيز با غير مگنوم ها متفاوت است 2 طول فشنگهاي ساچمه زني وقتي است كه باز شده اند و در حالت عادي كمتر است 3 كاليبرهاي ساچمه زني بر اساس سيتم اندازه گيري كه شما فرموده بوديد ( تعداد گلوله سربي برابر 1 پوند ) در انواع كاليبرهاي 4-8-10-11-12-14-15-16-18-20-24-28-32- وبر اساس سيتم آمريكايي و انگليسي در كاليبرهاي 064-055-044-0410-0360-032-0310- و بر اساس سيتم ساير كشورهاي اروپا در كاليبرهاي 11/15در52 -9/1در40- 9 ميليمتر و..... توليد شده اند . ارادتمند

محمد

سلام.از وبلاگ خوبی که ساختی ممنون . من احتياج شديدی به عکس و صدای کبک دارم اگه لطف کنيد ممنون ميشم.منو خبر کنيد id:kabk_koh

حميد رضا

با تشکر از سايت بسيار خوبتون. لطفآ آدرس یا شماره چند اسلحه فروش مجاز در تهران ويا ديگر شهرها رو به اطلاعمون برسونين.ممنونم.

یامین

منم یامین بازم خیلی عالی بود . ولی هنوز جواب مار ندادی ها

sara

salam bebakhshid mitoonam ye khaheshy bokonam ? من به یه سری مطالب و عکس و اطلاعات از انواع اسلحه های شکاری نیاز دارم,mikhastam bebinam mishe lotf konin age baraton maghdoore be meilam ina ro ersal konid khahesh mikonam age mitoonid in karo baram anjam bedid kheili kheili lotf mikonid montazeram babay

امین یزدانی

سالپبا عرض سلام میخواستم اگه میشه در مورد اسلحه ها بیشتر توضیح بدین در مورد سلاحای روز دنیا هم بنویسید ممنون

وحيد

سلام ميخواستم اگر ممکنه در مورد تفنگ نخجير ۲ لول اطلاعاتی به من بدين. ممنون ميشم منو راهنمايی کنين. اگه ممکنه با من تماس بگيرين>۰۹۱۲۶۰۷۴۹۰۷

salam batashakor az shoma mikhastam bebinam chetur mitunam ye aslahaye khafif daste aval ya dovom bekharam yani az koja vaghimat chane mamnun